ProOf

Üretkenliği artırmanın yolları

--------------------------------------------------------------------------------


Çocuğunuzun üretkenliğinin evde ve okulda desteklenmesi gerekir. Bu da ev ve okulda yetişkinlerin işbirliğini gerektirir. Özellikle okul öncesi çağı çocuklarla çalışan eğitimci ve yetişkinler çalışmalarında şu kriterlere dikkat etmelidirler:

Çocuklar oyunlarında serbest bırakılmalı, zaman ve hayal güçleri sınırlanmamalıdır.
- Çocuklara hayal güçlerini artıran materyaller verilmelidir.
- Üretici düşünmek için, fikirlerin içi dışına çıkarılmalı, ters çevrilmeli yani fikirlerle oynanmalıdır.
- Çocukları baskı altına almamalı, değişik ve şaşırtıcı fikirleri engellenmeyip, cesaret verilmelidir.
- Çocuğun çevresinde oynayabileceği eşyaların olması ve evin ya da sınıfın çeşitli yerlerinde oynayabilmesi sağlanmalıdır. Yetersiz çevre koşullarının üretkenliği olumsuz etkilediği unutulmamalıdır.
- Çocuğun heyecanı, hevesi ve yetişkinin sınırlamaları arasında denge kurulmalıdır.
- Sorunların çözümünde, çocukla "öyle olmaz, böyle olur" gibi kesin konuşmalar yapmak yerine "başka türlü nasıl yapabilirdin?" gibi açık uçlu öneriler getirilmeli, çözüm yolları tartışılmalıdır. Çocuğun özgür düşünmesine, deneme yanılma ile problemlere çözüm bulmasına, ezbercilikten uzaklaşmasına yardımcı olunmalıdır.
- Bir işi gerçekleştirebilmesi için, çocuğa cesaret verilmeli, imkan sağlanmalı ve yardımcı olunmalıdır.
- Çocuğa çevresini algılaması, gözlemesi ve bu gözlemlerini değerlendirmesi öğretilmelidir.
- Her şeye "evet" diyen bir çocuk yetiştirme anlayışına sahip eğitim sisteminin, çocuğun üretkenliğini olumsuz yönde etkileyeceği unutulmamalıdır.
- Her yerde ve her zaman "mükemmel olmak" duygusundan uzaklaşılmalıdır.
- Eğer çocuk hazırsa, daha fazla şeyler öğrenmesine fırsat tanınmalıdır.
- Cinsiyet rolünün aşırı ya da yanlış vurgulanmasının üretkenliği olumsuz etkilediği unutulmamalıdır.
- Çocuğun kendine güven duyması sağlanmalıdır.
- Kalabalık sınıflar, aşırı yüklü sınıf çalışmaları ve katı disiplin anlayışının çocukların üretkenliğini engellediği unutulmamalıdır.
- Çocukta üretkenliğin gelişmesi ve ortaya çıkması için çocuk kitapları ve sanatla daha çok etkileşimde bulunması sağlanmalıdır.
- Bilhassa ilk ve orta dereceli okulların kuramsal derslerinde gereğinde üretken etkinliklere ve sanatsal süreçlere yer verilmesi, resim ve müzik derslerinin oyun, dramatizasyon, tiyatro etkinliklerinin katılmasıyla zenginleştirilmesi sayesinde çocukların ilgi ve yeteneklerinin ortaya çıkması ve yönlendirilmesinin gerçekleşebileceği göz önünde bulundurulmalıdır.
- Çocukları dinleyip, fikirlerini uygulamaları kolaylaştırılmalıdır. Çünkü çocuklar yaptıkları ve düşündükleri şeyler hakkında yetişkinlerin düşüncelerine ihtiyaç duyarlar,
- Çocuğu üretkenliğe yöneltmede ödül kullanılmamalıdır. Zira ödülü elde etmeye çalışmak, çocuğun üretkenliğini engelleyebilir.

Kendi üretkenliğiniz için ise;
Yeterli hayat tecrübesine sahip olmalı, okumalı, çeşitli insanlarla ilişki kurmalı, seyahat etmeli, çalışmalı ve bunları yapabilmek için kendinize zaman ayırmalısınız. Çünkü bilinmeyen bir şey hakkında üretici düşünmek zordur. Bunun için de farklı şeyler yapın, eskiden bildiklerinizi farklı şekilde yeniden deneyin. Başarısız olmaktan, diğerlerinden farklı olmaktan ve bağımsız düşünmekten korkmayın. Çevreye karşı daha açık ve daha hassas olun. Her zaman soru sorun, aldığınız cevapları da soruya çevirin. Çünkü sorular bilgiye giden yollardır. Üretkenliğe giden yolun pürüzsüz olmadığını unutmayın. Üretici potansiyele sahip olduğunuzu hissedin, eğer bunu hissetmezseniz üretkenlikte bulunamazsınız. Tüm bunlara yardımcı olmak için de mizah duygunuz, macera arzunuz, açık bir zihniniz ve bitmeyen bir merakınız olsun. Eğer bunlara sahip olursanız üretken bir çocuğun yetişmesine katkıda bulunabilirsiniz.

Yanlış yaparak doğruyu bulur!
Her ne kadar çocuğunuza örneklerle bir şeyler gösterip onu olumlu bir şekilde yetiştirseniz de hayır demek zorunda olduğunuz anlar da olacaktır. Çocuğunuz siz hayır dediğinizde o sırada ne yapıyorsa onun yasak olduğunu anlamalıdır.

Kesinlikle hayır denilmesi gereken 3 önemli durum örnek olarak verilebilir.
- Çocuk kendine zarar verecek her hangi bir şey yapacağı zaman (fırın üzerindeki sıcak tencereye erişmek istemesi)
- Çocuğun hareketleri başkalarına zarar verecekse (uyuyan bir bebeğin yanında yüksek sesle oynanması oyuncaklarını gürültüyle birbirine çarpması.
- Çocuğun hareketi gerçek bir hasarla sonuçlanacaksa (mum boyalarını oturma odasının duvarlarına ve kanepelere sürmesi.)
Böyle durumlarda, hayır diyerek zıtlaşmaya gitmektense severek yapacağı başka bir etkinliğe dikkatini çekmek en idealidir.
Hayır demeye karar vermeden önce çocuğun niyeti iyice anlaşılmalı, gereksiz yere suçlayıcı olunmamalıdır. Çocuğa niçin hayır dediğinizi ve demediyseniz neler olabileceğini açıklamak gerekir. Sözünüzün hemen dinlenmesi ve yerine getirilmesi tutarlı bir disiplin sağlamaktan geçer.
Çocuğunuzu disipline ederken önce doğru şeyi yaptırmak olanaksızdır. Çünkü onun doğru ve yanlışı birbirinden ayırt etme gibi henüz mantıksal gücü olmadığı gibi, dilediğini yapma isteği de çok kuvvetlidir.
Yaşayarak öğretmek etkilidir
1) Yapılması gerekeni açıklayın, örnekleyin ve olumlu bir öz tanım ifadesi kullanın.
(Yatağı düzeltin, düzeltirken yaptıklarınızı açıklayın. "Şimdi çarşafı geriyorum, üstüne yorganı örtüyorum... Yatak yapmasını biliyorum.")
2) Çocuğa ne yapması gerektiğini açıklayarak başarmasını sağlayın. ('...evet, şimdi yatak örtüsünü biraz bu yana çek, güzel, şimdi yastıkları da yerlerine koy, aferin...").
3) Çocuğu yüreklendiren olumlu ifadeler kullanın. ("Yatağı çok güzel düzelttin. Bana yardım ettiğin için çok mutluyum.")

İletişim engellerine kapılmayalım
1) Kızgınlık kendinizden (özel yaşantınızdan, kendi sorununuzdan) kaynaklanıyorsa, önceden tedbir alıp durumu açıklayın.
("Bugün çok sinirliyim, beni rahatsız etmeyin")
("Bugün çok yorgunum, gürültüye tahammül edemeyeceğim")
2) Duygu ve düşüncelerinizi sen dili yerine ben dili ile açıklayın.
"Kavga etmeyin. Uslu durun" yerine,
"Kavga ettiğiniz zaman hem başım ağrıyor, hem de üzülüyorum.>:
3) Suçlayacağınıza, davranışı tanımlayın:
"Geri zekâlı", "Tembel" yerine,
"Yemeğini -dersini- vaktinde bitirmediğin zaman..."
4) Karşı tarafa yükleneceğinize, davranışın veya durumun kendi üzerinizdeki etkisini açıklayın:
"Sınıfta kalacaksın", "Hasta olacaksın", "Büyümeyeceksin" yerine, ".... yaptığın zaman çok vakit kaybediyorum, çok da yoruluyorum."
5) Tehdit edeceğinize, duygularınızı açıklayın: "Bu evden gideceğim", "Bıktım artık", "Seni geberteceğim" yerine,
"Çok sinirleniyorum", "Çok içerliyorum", "Kızıyorum", "Kırılıyorum" gibi.

halitgfb

yazdıklarına bi fiil katılıyorum hepsı son derece doğru şeyler...teşekkurler..