Olİmpİyatlarin Sİyasettekİ RolÜ

[x-PoWeRaDe-x]

2008 Pekin Olimpiyatları'nı fırsat bilen birçok siyasi grup ve örgüt Çin Hükümeti'ne insan hakları sicilini düzeltmesi için baskı yapıyor. Bazı kesimler ise Olimpiyatların siyasetten ayrı tutulmasından yana. Ancak uzmanlar, Olimpiyat oyunlarının geçmişte de siyasi amaçlara hizmet ettiğine dikkat çekiyor. Amerika'nın Sesi Televizyonu'nun haberi.
Eski Olimpik yüzücü Nikki Dryden 300 sporcudan oluşan ve Darfur'daki katliamla Çin'in Sudan'la ilişkilerine dikkat çekmeye çalışan "Team Darfur"; yani Darfur Takımı'nın üyesi. Çin'in Olimpiyatları düzenleme hakkı elde ettiğinde bir söz verdiğini hatırlatan Dryden şöyle konuşuyor: "Bu söz, Olimpiyat oyunlarının değerlerine sahip çıkma ve bu değerlere göre davranma sözüydü. Bu değerler, barış ve insan onurunu korumadır. Darfur'da bunları görmüyoruz." Dava ister Darfur olsun, ister Tibet, ya da Çin'in kötü insan hakları sicili birçok örgüt Pekin Hükümeti'ne yönelik protestoları için Pekin Olimpiyatlarını bir platform olarak kullanıyor. Fransa, Amerika ve diğer ülkelerdeki göstericiler, Olimpiyat meşalesinin geçiş törenlerini aksattı. Çin karşıtı protestolar ülkede ulusal çapta tepki gördü. Çin Dışişleri Bakanlığı, Olimpiyatların siyasi müdahalelerden uzak tutulması gerektiğini açıkladı. Amerika'daysa üç başkan adayı, Başkan Bush'a Çin'e mesaj göndermesi çağrısında bulundu. Buna rağmen olimpiyatları siyasi bir olay değil bir spor etkinliği olarak gördüğünü söyleyen Bush törene katılacağını açıkladı. Olimpiyat tarihçisi David Wallechinsky, Olimpiyatların geçmişte de siyasi amaçlarla kullanıldığını söylüyor. Wallechinsky Hitler Almanya'sında düzenlenen 1936 Berlin Olimpiyatlarını hatırlatıyor ve ilk kez siyasetin Olimpiyatlara o zaman karıştığını söylüyor. Uzman şöyle konuşuyor: "Hitler başa geldiğinde Olimpiyat çevrelerinde ve bütün dünyada birçok tartışma yaşanıyordu. 'Ne yapmalıyız? Olimpiyatlar başka bir ülkede mi yapılmalı? Oyunları boykot mu etmeliyiz?' Soruları soruluyordu. Sonunda hiçbir adım atılmadı ve Olimpiyatlar, Nazi Almanya'sında yapıldı." 1936'da Afrika kökenli Amerikalı atlet Jesse Owens, Nazilerin beyaz ırkın üstünlüğü tezini yıkarcasına 4 altın madalya kazandı. 1968'de Mexico City'deki Olimpiyatlarda Amerikalı koşucular Tommie Smith ve John Carlos, madalya töreni sırasında "siyah güç" selamı vererek Amerika'daki ırk ayrımcılığını protesto etti. 1972 Münih Olimpiyatlarındaysa Filistinli teröristler 11 İsrailli sporcuyu öldürdü. Sovyetler Birliği'nin Afganistan'ı işgal etmesinden sonraysa 1980'de Amerika, Moskova Olimpiyatlarının boykot edilmesine öncülük yaptı. 1984'teyse Sovyet bloku ülkeleri, Los Angeles Olimpiyatlarını boykot ederek misillemede bulundu. Birçok siyasi uzman, geçmişten ders alındığını, Olimpiyatların boykot edilmesinin sporcuları cezalandırmaktan başka bir işe yaramadığını, siyasi değişim getirmediğini söylüyor. Darfur Takımı'ndan Nikki Dryden da bu görüşte. Dryden'a göre, boykotlar yanlış kişileri cezalandırıyor; hayatları boyunca Olimpiyatlara hazırlanan sporcuların ellerinden çok şey alıp götürüyor. Nikki Dryden boykot çağrısı yapmak yerine, Darfur Takımı'nın, Pekin Olimpiyatları sırasında sporcuları, insan hakları konusunda konuşmaya çağırdığını söylüyor.